MKTG SR - pasek na kartach artykułów

Bizon, niegdyś król polskich pól. 20 lat temu ostatni wyjechał z fabryki w Płocku. Historia polskiego kombajnu

OPRAC.:
Agata Wodzień-Nowak
Agata Wodzień-Nowak
Spółdzielnia Kółek Rolniczych w Czerwińsku, 1980 r.
Spółdzielnia Kółek Rolniczych w Czerwińsku, 1980 r.
Bizon, symbol polskiego rolnictwa przez dziesiątki lat, to kombajn, który zrewolucjonizował żniwa w kraju. Stał się nieodłącznym elementem polskiego krajobrazu rolniczego, a jego niezawodność i wydajność zyskały mu miano „króla polskich pól”. Niestety, historia Bizona dobiegła końca 20 lat temu, kiedy ostatni egzemplarz wyjechał z fabryki w Płocku. W tym artykule przyjrzymy się bliżej historii polskiego kombajnu Bizon, od jego powstania po czasy świetności i schyłku.

Spis treści

Historia Bizona, polskiego kombajnu

Historia Bizona sięga 1968 roku, kiedy to w Fabryce Maszyn Żniwnych w Płocku rozpoczęto prace nad pierwszym polskim kombajnem zbożowym. Wówczas gotowe były pierwsze prototypy kombajnów o oznaczeniu fabrycznym KZS-3 BIZON. W następnym roku zbudowano 5 kombajnów KZS-3 Bizon i 1 KZS-5 Bizon Super, podaje serwis konstrukcjeinzynierskie.pl.

Fabryka Maszyn Żniwnych w Płocku, 1974 r.
Fabryka Maszyn Żniwnych w Płocku, 1974 r. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Zanim kombajny trafiły na polskie pola, poddano je testom. Prototypy były testowane w FMŻ przy udziale

  • Instytutu Budownictwa, Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa,
  • Akademii Rolniczej w Lublinie i Warszawie
  • oraz w Przemysłowym Instytucie Maszyn Rolniczych w Poznaniu.

Przeczytaj też: Ceny kombajnów przed żniwami 2024. Jaki kupisz do 100 tys. zł? Głównie małe maszyny z długą historią

Ostatni z wymienionych instytutów sformułował taką opinię końcową:

„Na podstawie wyników przeprowadzonych badań i szczegółowych obserwacji pracy poszczególnych mechanizmów maszyny, stwierdza się, że kombajn KZS-3 BIZON nie budzi zastrzeżeń pod względem funkcjonalnym i nadaje się do eksploatacji w warunkach krajowych. Kombajn KZS-3 nie ustępuje współczesnym konstrukcjom maszyn tej samej klasy, będących w czołówce poziomu europejskiego”.

Za formalny początek historii Bizona można uznać datę 10 marca 1970 roku, kiedy to Rada Ministrów podjęła uchwałę nr 34/70 w sprawie uruchomienia produkcji Bizonów.

Pierwsze modele i czasy świetności Bizona

Na początku lat 70. XX wieku z taśmy produkcyjnej zjechał pierwszy Bizon Z046. Szybko zyskał uznanie rolników, stając się symbolem postępu technologicznego w polskim rolnictwie. Kolejne modele, takie jak Z056 i Z060, wprowadzały kolejne innowacje i udoskonalenia, czyniąc Bizona coraz bardziej wydajną i funkcjonalną maszyną.

Warto odnotować również datę 1 września 1971 roku. Tego dnia w fabryce doszło do pokoleniowej zmiany - z taśmy montażowej FMŻ zjechała ostatnia Vistula z numerem 19 000, a na taśmę trafił Bizon.

Bizony nadal są w użyciu i sprawnie działają, zwłaszcza te garażowane i regularnie konserwowane.
Bizony nadal są w użyciu i sprawnie działają, zwłaszcza te garażowane i regularnie konserwowane. Agata Wodzień-Nowak

Lata 80. to okres świetności Bizona. Wystarczy wspomnieć, że w latach 1981-1984 z fabryki wyjechało 17 810 kombajnów, w tym aż 15 603 sztuki modelu Bizon Super. Ten ostatni cieszył się szczególną popularnością i do dziś można go zobaczyć na polach w czasie żniw.

Kombajny z płockiej fabryki trafiały nie tylko do polskich gospodarstw. Były eksportowane m.in. do krajów bloku wschodniego. Bizon stał się synonimem niezawodności i wydajności, a jego charakterystyczna żółto-czerwona sylwetka była powszechnym widokiem na polskich polach.

Nowe wyzwania i konkurencja, a potem koniec

Lata 90. przyniosły nowe wyzwania dla producenta Bizona. Na polski rynek zaczęły wkraczać zachodnie kombajny, oferujące nowocześniejsze technologie i wyższy komfort pracy. Fabryka w Płocku musiała dostosować się do zmieniających się realiów rynku, inwestując w badania i rozwój. Powstały nowe modele Bizona, takie jak Super, Rekord i Z058, które konkurowały z zachodnimi maszynami pod względem parametrów technicznych i funkcjonalności. Był też Bizon GIGANT, o symbolu Z060

Mechanicy podczas przeglądu kombajnu zbożowego Bizon Super, Spółdzielnia Kółek Rolniczych w Czerwińsku, 1980 r.
Mechanicy podczas przeglądu kombajnu zbożowego Bizon Super, Spółdzielnia Kółek Rolniczych w Czerwińsku, 1980 r.

Niestety, mimo podejmowanych wysiłków, fabryce nie udało się utrzymać tempa zmian. Konkurencja ze strony zachodnich producentów okazała się zbyt silna, a problemy finansowe firmy narastały. W 1998 roku New Holland wykupił FMŻ. W fabryce rozpoczęto wówczas produkcję modeli pod nazwą New Holland Bizon.

Od momentu przemian ustrojowych w Polsce kondycja Fabryki Maszyn Żniwnych pogarszała się. Pasjonaci maszyn rolniczych wskazują tu na 2 ważne powody: to PGR-y były głównymi klientami, a przestały istnieć, natomiast rolnicy indywidualni woleli kupować zachodnie maszyny używane.

W 2004 roku z taśmy produkcyjnej w Płocku zjechał ostatni Bizon Z058.

Bizon był jednym z symboli polskich pól

Choć produkcja Bizona została zakończona, jego historia wciąż żyje w pamięci polskich rolników. I nie tylko tu, nadal wiele tych kombajnów z powodzeniem młóci zboża w czasie żniw, będąc dowodem ich niezawodności i trwałości. Bizon stał się legendą, symbolem czasów transformacji polskiego rolnictwa i świadectwem umiejętności polskich inżynierów.

Żniwa w Polsce
Żniwa w Polsce Agata Wodzień-Nowak

Bizon odegrał ogromną rolę w rozwoju polskiego rolnictwa. Zmechanizował zbiory zbóż, zwiększając wydajność i efektywność. Przyczynił się do wzrostu produkcji rolnej i unowocześnienia polskich gospodarstw. Bizon był nie tylko maszyną, ale także symbolem postępu i dumą polskiego przemysłu.

Żniwa rzepakowe w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym Wilanów - Obory, kombajn Bizon 1974 r.
Żniwa rzepakowe w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym Wilanów - Obory, kombajn Bizon 1974 r.

Kombajn Bizon stał się również elementem polskiej kultury. Występował w filmach, serialach i literaturze, stając się ikoną polskiej wsi. Do dziś wzbudza sentymenty i nostalgię wśród wielu Polaków, którzy kojarzą go z czasami swojego dzieciństwa i beztroskiej sielanki na wsi.

Historia Bizona to historia sukcesu, upadku i legendy. To opowieść o polskim przemyśle, rolnictwie i ludziach, którzy tworzyli tę historię.

Polski kombajn z Fabryki Maszyn Żniwnych
Polski kombajn z Fabryki Maszyn Żniwnych Agata Wodzień-Nowak

Jesteśmy na Google News. Dołącz do nas i śledź Portal Strefa Agro codziennie. Obserwuj Strefę Agro!

Źródła: konstrukcjeinzynierskie.pl, agroalex.pl, Narodowe Archiwum Cyfrowe

emisja bez ograniczeń wiekowych
Wideo

Jak kupić dobry miód? 7 kroków

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Materiał oryginalny: Bizon, niegdyś król polskich pól. 20 lat temu ostatni wyjechał z fabryki w Płocku. Historia polskiego kombajnu - Strefa Agro

Wróć na wspolczesna.pl Gazeta Współczesna