MKTG SR - pasek na kartach artykułów

Popularne przesądy związane ze świętami wielkanocnymi. Sprawdź, czego nie wolno było robić w Wielki Piątek i ile jaj powinno być w koszyczku

Anna Moyseowicz
Anna Moyseowicz
Piątek był niebezpieczny, a jajka miały multum zastosowań. Przesądy wielkanocne mogły zniwelować grzechy oraz zapewnić miłość i szczęście.
Piątek był niebezpieczny, a jajka miały multum zastosowań. Przesądy wielkanocne mogły zniwelować grzechy oraz zapewnić miłość i szczęście. Getty Images/golero
Nadchodzi czas radosnego świętowania Wielkanocy. Stoły uginają się od pysznych potraw, a domy wypełniają bliskimi i gwarem rozmów. Tym świętom towarzyszą przeróżne zwyczaje i przesądy, które mają swoje korzenie w dawnych czasach. O wielu z nich już się nawet nie pamięta, inne przetrwały w podobnej formie.

Spis treści

Przesądy wielkanocne mają źródła w dawnych wierzeniach

Święta Wielkiej Nocy, obchodzone zgodnie z chrześcijańską tradycją, to czas radości, nadziei i odrodzenia. Skupiają się wokół Zmartwychwstania Jezusa, a więc życia, symbolizują zwycięstwo nad śmiercią. Towarzyszą im religijne obrzędy, ale także przesądy. Wiele z tego rodzaju zwyczajów już dawno zostało zapomnianych, ale warto o nich wiedzieć w ramach lepszego poznania tradycji i kultury. Często wiążą się z naturą, rolnictwem, ale również z magią i tajemnicą. Wierzenia były przekazywane ustnie, z pokolenia na pokolenie, tworząc kolorowy i fascynujący obraz folkloru. Co więcej, chrześcijaństwo wchłonęło niektóre z dawniejszych obrzędów czy też symboli religijnych i właśnie stąd obecność między innymi zająca, popularnego już w czasach pogańskich.

Ciekawe przesądy wielkanocne znajdziesz w tekście, a także w galerii.

Skąd się wzięły... pisanki? Ta tradycja ma bardzo głębokie korzenie

Jajka to jeden z głównych wielkanocnych symboli. Spożywamy je wówczas na mnóstwo sposobów, robimy z nich także pisanki. Powszechnie mówi się, że są symbolem życia. Tak jest, ale za ich historią kryje się coś więcej. Według wierzeń Słowian Bóg narodził się z jaja, dlatego też ozdabiali jajka symbolami odnoszącymi się do przyrody.

Według legendy, gdy Maria Magdalena zobaczyła Jezusa po zmartwychwstaniu, powiedziała o tym apostołom, wręczając im przy tym jajka. Były one czerwone, ponieważ leżały pod krzyżem i zabarwiły się od krwi Jezusa. Jajka po trafieniu do apostołów zamieniały się w ptaki.

Czytaj też: Wielkanoc w PRL. Puste półki, sałatka jarzynowa bez majonezu i szynka ze wsi. Zobacz zdjęcia pokazujące święta wielkanocne

Tradycje i przesądy wielkanocne związane z jajkami

Niegdyś mężczyźni nie mogli wejść do pokoju, w którym kobiety malowały jajka, bo tym samym mogli rzucić na pisanki urok. Odczyniało go splunięcie albo rzucenie garścią soli. W koszyku powinna znajdować się parzysta liczba jajek, co zwiastowało pannom rychłe zamążpójście.

Jeśli panna upatrzyła sobie wybranka, mogła potrzeć jajkiem o wybraną część ciała, dzięki której miałaby uwieść mężczyznę, obrać skorupkę, pokruszyć ją i nieco dosypać do jedzenia mężczyzny.

Sprawdź: Ciasta na Wielkanoc 2024 na zamówienie. Ile kosztuje babka, mazurek i domowy sernik? Ceny nie tylko u Gessler i Wachowicz

Istniał też przesąd, który był jednocześnie sprawdzianem trwałości relacji. Para kładła na stole po pisance i nimi kręciła. Wynik odczytywano na podstawie położenia jajek. Jeśli się do siebie zbliżyły, to dobry znak, jeśli oddaliły, oznaczało to rozstanie.

Niegdyś bawiono się również w wałatkę, a w wielu domach ta zabawa przetrwała do dzisiaj. Jajka toczono po stole tak, aby uderzały o siebie. Jeśli skorupka będzie cała, właściciel jajka będzie miał szczęście przez cały rok. W innej wersji jajka trzyma się w dłoniach i uderza nimi nawzajem.

Pośród przesądów nie zabrakło takich, mających zapewnić urodę. W Wielką Sobotę można było przemyć twarz wodą po gotowaniu jajek do święconki. Dzięki temu cera miała być gładka, a piegi zniknąć. Wodę można było także wykorzystać do mycia włosów, co miało zapewnić piękne kosmyki. Co więcej, woda po jajkach obmywała z grzechów.

Skorupki po jajkach też był przydatne. Jeśli domostwo mierzyło się z problemem mrówek, po śniadaniu w Wielkanoc, skorupki trzeba było zakopać niedaleko domu. Z kolei podczas wielkanocnego śniadania jedzono jajka ze sporą ilością chrzanu, co miało wypalić grzechy.

Czytaj: Biała kiełbasa na Wielkanoc i nie tylko. Czy jest zdrowa? Sprawdź, co jest w białej kiełbasie i jak wybrać najlepszą

Wielki Piątek jest... niebezpiecznym dniem

W Wielki Piątek szczególnie należało uważać na siebie na to, co się robi. Przesądy te zapewne wzięły się ze wspomnienia śmierci Jezusa na krzyżu. Sądzono, że złe demony mają tego dnia łatwy dostęp do człowieka. Gospodarze obchodzili domostwa trzy razy, a w części regionów nad ranem na drzwiach rysowano trzy krzyże. Zwracano uwagę na to, aby nie rąbać drewna, unikać gwoździ i niczego nie pożyczać. Nie wykonywano ciężkich prac, ale kobiety nie mogły zanadto odpocząć. Wieczorem pieczono ciasta i mięsa, tarto chrzan, gotowano i przyozdabiano jajka do święconki. Ponadto panowało przekonanie, że sprzątanie się nie uda, więc unikano większych porządków.

Piątek był niebezpieczny, a jajka miały multum zastosowań. Przesądy wielkanocne mogły zniwelować grzechy oraz zapewnić miłość i szczęście.

Popularne przesądy związane ze świętami wielkanocnymi. Spraw...

od 7 lat
Wideo

Temat aborcji wraca do Sejmu.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Materiał oryginalny: Popularne przesądy związane ze świętami wielkanocnymi. Sprawdź, czego nie wolno było robić w Wielki Piątek i ile jaj powinno być w koszyczku - Strona Kobiet

Wróć na wspolczesna.pl Gazeta Współczesna